De waan van de nacht

Apologie voor mijn apologie van niet-weten.

Tekst Hans van Dam.

via negativadwaaltaal, dwaalgids niet-weten


Weten is weten

Deze website bevat talloze teksten over niet weten.
Allemaal staan ze tjokvol beweringen, begrippen en aannames.
Daarmee brengen ze een weten tot uitdrukking.
Een weten van niet weten.

Dat was natuurlijk niet de bedoeling.
Weten van niet weten is weten, geen niet weten.
Maar zo werkt onze taal nou eenmaal.
Je kunt ermee zeggen dat iets zús is of niet zó.
Je kunt er de waarheid mee uitdrukken, of wat het ook is dat je ermee uitdrukt – gesteld dat je er iets mee uitdrukt.
Maar geen niet weten.
Niet-weten is niet-weten en beweren is beweren and never the twain shall meet.


* East is East and West is West and never the twain shall meet, citaat uit The Ballad of East and West, Rudyard Kipling, 1889


Verdicht

Wat niet weten is weet je natuurlijk best.
Dat het niet iets is weet je ook best
Tot je erover gaat nadenken.
Dan wordt het toch weer iets.
Niet zomaar iets, maar een waarheid.
Niet zomaar een waarheid maar…

  • de hoogste waarheid
  • de waarheid voorbij de woorden
  • de wijsheid zonder wijsheid
  • de wijsheid voorbij alle wijsheid
  • de kennis zonder object
  • de kennis zonder leraar
  • een bevrijdend inzicht
  • perennial wisdom
  • de dharma
  • prajnaparamita
  • je ware gezicht
  • het hoogste zelf
  • datgene wat geen oog kan zien en geen oor kan horen
  • helderheid
  • bewustzijn
  • gewaarzijn
  • non-dualiteit
  • de (of het) onkenbare
  • de bron
  • het ene
  • god

En wie ‘de hoogste waarheid’ heeft ‘gerealiseerd’ is natuurlijk ‘verlicht’.
Verlicht!


Ongehoord

Nou, daar kun je mee voor de dag komen
Jammer voor mij.
Ik heb de wijsheid niet in pacht.
Niet de hoogste, niet de middelste en niet de laagste.
Ik weet alleen maar niet.
Mij hoor je niet eens zeggen dat wijsheid niet bestaat.
Dat is nog steeds een vorm van wijsheid.
Of dat je ook dat niet kunt weten.
Dat is nog steeds een vorm van weten.
Mij hoor je niet eens zeggen dat je niks mag zeggen.
Dat is nog steeds een vorm van zeggen.
Of dat je ook dat niet mag zeggen.
Dat is nog altijd een vorm van zeggen.
Ik zeg alleen maar niks, en dat is nog teveel gezegd.
Maar zwijgen kan ik niet.


Geen kunst aan

Nooit heb ik niet weten rechtstreeks onder woorden kunnen brengen.
Niet door het ‘niet weten’ te noemen, of ‘wetend niet weten’ of ‘zelfs niet van niets weten’ of ‘voorbij weten en niet weten’ of ‘de lege leer’ of ‘dwijsheid’ of ‘verduistering’ of ‘tja’ of ‘verlorenheid’ of ‘niet-vinden’ of ‘vinden en niet-vinden’ of ‘niet bereiken’ of ‘bereiken noch niet bereiken’ of wat dan ook.
Nooit heb ik niet weten waar ook door wie ook rechtstreeks onder woorden gebracht zien of horen worden.

Niet weten laat zich niet rechtstreeks onder woorden brengen.
Niet omdat de waarheid voorbij de woorden is maar omdat niet weten geen waarheid is.
Het hoeft ook helemaal niet onder woorden gebracht te worden.
Het stelt immers niks voor.
Niet dat ik weet.
Er is ook geen kunst aan.
Niet dat ik weet.

de lege leer, dwijsheid, verduisterd


De waan van de nacht

Lieve mensen,
Ik heb hier alleen maar het verhaal van niet weten kunnen vertellen.
Het verhaal van niet weten is geen niet weten.
Het is een verhaal.
Een fabeltje.
Een sprookje.
Een spookje.
Voor sommigen een droom, voor anderen een nachtmerrie.
In beide gevallen de waan van de nacht.
Zodra je wakker wordt vervliegt hij.
Opgeruimd staat netjes.
Wat moet je er anders mee?
Je trekt je pleepapier toch ook gewoon door?


Een hopeloze zaak

Tijdens het onvermijdelijke beweren heb ik steeds geprobeerd mijn niet weten te demonstreren.

  • Door mijn beweringen voortdurend te herroepen.
  • Door mijn begrippen voortdurend ter discussie te stellen.
  • Door mijn onuitgesproken aannames voortdurend aan de kaak te stellen.

Daarvoor moest ik weer nieuwe beweringen doen, nieuwe begrippen gebruiken en nieuwe aannames onuitgesproken laten.
Die op hun beurt weerlegd, ondermijnd en ontmaskerd moesten worden.
En zo voort.
Een hopeloze zaak.

Heb je erdoorheen kunnen kijken?
Kun je door dit verhaal over vertellen versus demonstreren heen kijken?
Kun je door het verhaal dat het maar een sprookje is heen kijken?
Kun je door het idee heen kijken dat je ergens doorheen moet kijken?
Kun je door het idee heen kijken dat er niets te doorzien valt?
Kun je door het idee heen kijken dat je iemand bent die iets moet of kan?
Kun je door het idee heen kijken dat je niemand bent en niets moet of kan?
Kun je door het idee heen kijken dat het allemaal maar ideeën zijn?
Eerlijk zeggen.
Geen idee?
Ik ook niet!


Alles

Dát is nou niet weten.
Dat is wat je ‘ziet’ als je (niet eens meer weet of je) overal doorheen kijkt.
Niet de onbemiddelde Werkelijkheid.
Niet de hoogste Waarheid.
Niet de zuivere Geest.
Niet de non-dualiteit.
Niet de Boeddha.
Niet alleen maar Dit of Dát.
Niet het Zijn zelf.
Niet het Ene.
Niet het Andere.
Niet de Leegte.
Niet het Niets…

En dat is alles.


Whiteout

Welkom, lezer, op de hoogste, heiligste berg.
Op die puinhoop van inzichten, opvattingen en idealen die je tot nog toe hebt vergaard of al voor lijk hebt achtergelaten.
De majestueuze Mon(t) Fou.
Helemaal de jouwe.
Wat een JOEKEL van een berg.
En de top?
Voor eeuwig in nevelen gehuld.
Zo hoog zitten we hier.
Gloria in excelsis!
Ik zeg, welkom lezer, in de cloud.
Wat een gewáldig uitzicht.

de Mont Fou